Motosiklet tamam, peki ya güvenlik için gerekenler?

Her ne kadar trafik kanunlarına göre ülkemizde yalnızca kask kullanımı zorunlu olsa da eldiven, mont, bot gibi ekipmanları kullanmak motosiklet yolculuğumuzun çok daha güvenli bir seviyeye ulaşmasını sağlayacaktır. Motosiklet için ‘zorunlu aksesuar’ olarak niteleyebileceğimiz bu güvenlik ekipmanlarına birlikte bakalım…  

Kask

Motosiklet kullanıcılarının ilk olarak edinmesi gereken aksesuarların başında kasklar geliyor. Hem kanunen hem de sürüş güvenliği açısından motosikletin kendisinden sonra gelen en önemli parça olarak kabul edilen kasklar, olası bir kaza durumunda baş bölgesini güvenle korumasının yanında yüksek hızlarda karşımıza çıkan rüzgar gibi çevresel faktörleri de kontrol altına alır. Çok kısa yolculuklar için bile kesinlikle kasksız yola çıkmamalıyız!

Ne yazık ki ülkemizde; koruma özelliğine sahip olmayan, uzak doğu ülkelerinden ithal edilmiş, sadece olası polis çevirmelerini atlatabilmek adına kullanılan birçok kalitesiz kask markası mevcut. Bu noktada dikkat etmemiz gereken doğru güvenlik standartlarının ne olduğunu öğrenmek ve bu standartlara göre kask tercih etmek. Peki nedir bu standartlar?

DOT Testi

Amerika’da üretilen kaskların tabi tutulduğu güvenlik standardı DOT, diğer tüm sertifika programlarında olduğu gibi kaskın üzerinde belirlenen farklı noktalara darbeler uygulayarak kaskın bu darbeleri ne kadar iyi absorbe ettiğini inceler. Farklı hızlar ve farklı senaryolar içeren çarpışma simülasyonlarıyla test edilen kasklar daha çok gerçek kazalardan elde edilen bilgiler ışığında güvenlik testlerine sokulur. Amerika’da DOT sertifikasına sahip olmayan bir kask yasal olarak satılamaz. 

ECE

Avrupa Ekonomik Topluluğu tarafından oluşturulan standartlara dayanan ECE sertifikası, dünya üzerinde 50’den fazla ülkenin kullandığı bir güvenlik sertifika programıdır. MotoGP’de kullanılan kaskların da güvenlik testlerini de yapan ECE sertifikasyon programı, DOT ile benzer güvenlik standartlarına sahiptir. Halihazırda en güncel güvenlik sertifikasyonlarından birisi ECE R22-05’tir. Satın almak istediğiniz kaskın bu standardı karşıladığını görüyorsanız aynı kaskın DOT sertifikasına sahip olduğunu da var sayabilirsiniz. Fakat ECE sertifikasının daha sert standartlara sahip olmasından dolayı aynı durumun tersi mümkün olmayabilir. 

Snell

Bağımsız bir organizasyon olan Snell Anıtı Vakfı tarafından hazırlanan ‘Snell sertifikası’, katı standartlara sahip testleriyle tanınır. Birçok motosiklet yarış serisi için kaskların güvenliğini test eden Snell, ECE ve DOT gibi sertifikasyon programlarına kıyasla çok daha saygın bir sertifika programıdır. Diğer testlerin aksine Snell testleri markaların kendi istekleri doğrultusunda yapılır.

Sharp

İngiltere’de üretilen ve satışa sunulan kasklar için bir güvenlik sertifikasyon programı olan Sharp, 5 yıldızlı bir derecelendirme sistemine sahiptir. Diğer testlerin aksine kaskın 5 kademeli olarak değerlendirildiği Sharp testi, test edeceği kaskları doğrudan satış mağazaları üzerinden satın alır. Sharp testi, en kapsamlı kask güvenlik testlerinden biri olarak bilinir. 

Satın almak istediğiniz kask, bu güvenlik sertifikalarından birden fazlasına sahip olabilir fakat kesinlikle en az bir tanesine sahip olmalıdır. İstediğinize göre; yarı açık, kapalı veya tamamen açık kasklar tercih etme özgürlüğünüz olsa da en iyi korumayı tamamen kapalı ‘full face’ kaskların sunduğunu bilmelisiniz.

Tercih ettiğiniz kask, başınıza uygun ölçülere sahip olmalı ve sürüş konforunu olumsuz etkilememelidir. Kaskın olması gerekenden büyük olması olası bir çarpışma durumunda başınızın yeteri kadar iyi korunamamasına; olması gerekenden küçük olması ise rahatsız bir kullanım tecrübesi sunarak sürüş güvenliğinin etkilenmesine neden olabilir. 

Mont

Motosiklet montları, mevsim şartlarına göre sizi yağmur ve rüzgar gibi birçok dış etkenden koruyabilmesinin yanında aynı zamanda üzerine eklenen koruma pedleriyle olası kaza durumlarında vücudunuzda meydana gelebilecek hasarları en aza indirir. Omuz, sırt, bel, boyun gibi birçok farklı bölgesinde koruma pedi bulunabilen bu montlar, özel olarak dizayn edilen yapıları gereği aşırı sürtünme durumlarına karşı dayanıklı olarak imal edilir.

Deri veya tekstil malzemelerden imal edilen motosiklet montları, mevsim şartlarına göre çeşitli özellikleriyle birbirinden ayrılabilir. Montların kalınlıkları veya üretildiği malzemeler değişiklik gösterse de güvenlik özellikleri öncelikli tercih sebebi olmalıdır. Sürüş esnasında oluşacak olumsuz durumlara karşı yırtılma, sürtünme ve delinmeye dayanıklı malzemelerden üretilen montlar tercih edilmeli, montların içinde bulunan koruma pedlerinin ne kadar çok vücut bölgesini koruduğuna bakılmalıdır.

Dikkat!

Sürüş konforunu etkilememesi açısından yeterli havalandırma sistemlerine sahip montların tercih edilmesi uzun süreli kullanımlarda işinizi kolaylaştıracak, montların üzerinde bulunan reflektörler ise yeteri kadar ışığın olmadığı durumlarda fark edilmenizi sağlayacaktır.

Eldiven

Diğer tüm ekipmanlarında olduğu gibi eldivenler de fiyat/kalite ekseninde geniş bir alana yayılır. Motosikletlerin üretilmesiyle birlikte kullanılmaya başlayan eldivenler, hem sürüş sırasında; soğuk, yağmur, kar, rüzgar gibi dış etkenlere karşı elinizi korur hem de kaza anında elinizin doğrudan asfalt ile temas etmesini önler.

Kullanım amacına göre veya mevsim şartlarına göre değişkenlik gösterebilen eldiven tercihinde de birinci kriter ‘koruyuculuk’ seviyesidir. Bilek ve parmak bölgesi için koruyucu bölgelere sahip eldivenler tercih sırasında en önde olmalıdır. Sürtünmeye dayanıklı malzemelerden üretilen eldivenlerin tercih edilmeli, yine sürüş güvenliği açısından yeterli konfora sahip eldivenler kullanılmalıdır.

Ne kadar kısa olursa olsun tüm sürüşlerde eldiven takmanız herhangi bir kaza durumu karşısında ellerinizi korumanızı sağlayacaktır. Düşme durumunda yerle ilk ve en çok temas eden organımızın elimiz olduğu düşünülürse; eldivenlerin koruma ekipmanları arasında oldukça önemli bir yere sahip olduğu ve kullanımı konusunda ekstra özen gösterilmesi gerektiği akılda bulundurulmalıdır.

Bot-Çizme 

Motosikleti parmak arası terlikle kullanmayı deneyenlerin bot veya çizme kullananlara oranla çok daha ‘acı dolu’ bir kaza tecrübesi yaşadığını söylemeye bile gerek yok. Kaza anında ayak bileği ve kaval kemiği gibi önemli noktaları korumayı amaçlayan motosiklet bot ve çizmeleri, günlük hayata hem görüntü hem de konfor açısından çok fazla uyumlu olmayabilir. Özellikle Superbike kategorisindeki motorlar için üretilen yarış çizmeleri günlük hayatınızı biraz konforsuz kılabilir.

Fakat hem günlük kullanıma uygun hem de üst seviyede korumaya sahip bot ve çizmeler kullanarak bu durumun önüne geçmek mümkün. Motosikletinizle birlikte kullanmak için bir bot veya çizme satın alacaksanız; ayağınızın birçok bölümünü koruyacak farklı zırh katmanlarına sahip olmasına, bilek desteğine, vitesli kullanımlar için gereğinden büyük bir burun yapısına sahip olmamasına ve günlük hayata uyum sağlayabilecek bir görünüme sahip olmasına dikkat etmelisiniz. Aynı zamanda bu bot ve çizmeler bağcıklı yapı yerine cırt veya toka ile kullanıma uygun olmalıdır.

Pantolon 

Motosiklet kullanıcıları tarafından en az tercih edilen güvenlik ekipmanlarından birisi pantolon olsa da aslında koruma konusunda çok önemli bir role sahiptir. Tıpkı mont ve eldivenlerde olduğu gibi sürtünmeye, delinmeye ve yırtılmaya dayanıklı yapılarıyla kaza durumunda vücudunuzun asfalt ile temas etmesini engelleyen motosiklet pantolonları aynı zamanda diz bölgelerinde bulunan ekstra koruma parçalarıyla düşmenin şiddeti ile oluşan ciddi darbeleri absorbe edebilir.

Gelişen teknoloji ile birlikte günlük kullanımlarda neredeyse normal pantolonlardan ayırt edilemeyecek seviyeye ulaşan motosiklet pantolonları, aynı zamanda su geçirmezlik özellikleriyle ekstra bir yağmurluk ihtiyacını ortadan kaldırmaktadır. Pantolon tercih ederken motosiklet üzerindeki oturma pozisyonu hesaba katılmalı ve motosiklete iniş-biniş sırasında hareket özgürlüğünüzü etkilemeyecek modeller tercih edilmelidir. Aynı zamanda diz ve kalça bölgesinde koruma pedlerine ve ayar bantlarına da dikkat edilmelidir.

Böbrek ve sırt koruma

Sürüş sırasında bolca rüzgara maruz kalan bel bölgesini ve vücudumuzun en önemli bölümlerinden biri olan omuriliği korumak için üretilen bu koruma ekipmanları, böbreklerde oluşabilecek sağlık problemlerini önlemek ve kaza anında sık görülen sırt yaralanmalarından en az hasarla kurtulmak için kullanılır. Omurganın zedelenmesinin önüne geçen sırt korumasına karşılık ‘bellik’ olarak da isimlendirilen kuşak formundaki ekipman, böbreklerin sıcak tutulmasını sağlar ve destek fonksiyonu görür.  

Satın alınan motosikletler montlarının birçoğu sırt koruması sunsa da özellikle omurgayı korumak için üretilen koruma ekipmanları kadar başarılı olamaz. Bu nedenle motosiklet montlarının yanında ekstra olarak sırt korumaları da kullanılmalıdır. Kullandığınız montun içine uygun, vücut ölçülerinizle orantılı, ayarlanabilir omuz askılarına sahip modeller kullanmanız rahat ve güvenli bir sürüşün anahtarı olacaktır.

Balaklava

Balaklava işte deyip geçmeyin; vücut sıcaklığımızın %70’inin baş ve boyun bölgesinden kaybedildiğini biliyor muydunuz? Uygun ölçülere sahip bir balaklava kullanmak başta yüz felci olmak üzere birçok sağlık probleminin önüne geçer. Sürekli rüzgara maruz kalan boyun ve baş bölgelerinde oluşan sağlık problemlerine karşı en iyi çözüm olarak karşımıza çıkan balaklava, sıcak havalarda da baş bölgesinde oluşan terin doğrudan kaskın içine ulaşmasını engeller.