Sürekli bilgisayarla ilgilenmeniz gereken bir işiniz varsa ya da hobi olarak uzun süreler bilgisayar başında kalıyorsanız, hem gözlerinizin sağlığı için hem de bilgisayardaki görüntüleri daha iyi ve detaylı görebilmeniz için monitör seçimine dikkat etmeniz önemlidir. Birçok marka tarafından geliştirilen monitörler, kendi içlerinde çok sayıda türe ve özelliğe sahiptir.

Monitör Fiyatları

Monitörler yalnızca ofis bilgisayarlarında kullanılmak için değil, günümüzde değişen iş modelleri, çoklu ortam ve oyun imkânları dolayısıyla da değerlendirilir. Özellikle yeni nesil oyunlardan ve yüksek çözünürlüklü filmlerden tam anlamıyla keyif alabilmek için doğru ve canlı renkleri verebilen monitörlere yönelmek yerinde olur. 17 inç boyutlarından başlayıp 40 inç boyutlarına kadar çıkabilen monitörler, farklı panel, aydınlatma, çözünürlük, yenileme hızı ve ekstra fonksiyonlara sahip olabilirler.

Tercih edeceğiniz ürünle sadece rutin ofis işlemlerinizi gerçekleştirecekseniz, boyutlarını sizin belirleyeceğiniz, çok fazla özelliği olmayan bir monitöre yönelebilirsiniz. Eğer gün boyu kod yazıyor, internet üzerinden araştırma yapıyor ya da oyun ve film gibi eğlence aktivitelerine uzun zaman ayırıyorsanız, seçeceğiniz monitörlerin parlaklık ve renk değerlerinin iyi olmasına dikkat etmeniz faydalı olabilir. Aynı zamanda gelişmiş monitörlerde bulunan mavi ışık azaltma teknolojisi sayesinde, gözlerinizin rahatlamasını sağlayabilirsiniz.

Çeşitli markaların monitör fiyatları, panel tipine, sağladıkları çözünürlüğe, boyutlarına, tepki sürelerine, giriş çıkış yapılarına ve sahip oldukları ekstra özelliklere göre değişiklik göstermektedir.

Monitör Çeşitleri

Monitörleri geliştiren şirketler, sıklıkla oyuncuları ve film meraklılarını gözeterek geliştirdikleri monitörleri mümkün olduğunca kullanışlı, iyi görüntü veren, hareket kabiliyeti yüksek şekilde üretmeye devam ediyorlar. LED aydınlatmalı monitör türü kendi içinde IPS, PLS, TN panel, dokunmatik ekranlı LCD gibi çeşitlere ayrılır. IPS ile PLS, oyun ve film meraklılarının en çok tercih ettikleri monitörlerdendir. IPS ve PLS monitörlerin temel özelliği, tercih ettiğiniz modellerine göre renkleri çok canlı vermeleri ve farklı açılardan monitöre bakıldığında, görüntünün renklerinde herhangi bir bozulma hissettirmemeleridir. Gelişen panel teknolojisi ve monitörlerin içerisinde yer alan işlemcilerin hızlanmasıyla, oyuncuların eskiden şikâyet ettikleri görüntünün gecikmesi sorunu da yeni nesil ürünlerle tamamen ortadan kalktı. IPS ve PLS monitörlerin bir diğer önemli yanı, profesyonel fotoğraf ve video çalışmalarıyla uğraşanların, görüntü düzenlemek için bu tarz monitörleri kullanmalarıdır. Doğru görüntünün önemi, monitörde görülen fotoğrafın baskı sürümüyle aynı renk tonlarına sahip olmasına dayanır. Profesyonellerin işini hayli kolaylaştıran bu önemli durum, tercihlerin IPS ve PLS monitörlerden yana olmasını sağlar. TN panelli LED monitörler daha düşük bütçeli oyun ve film meraklılarının beğenisine sunulan, IPS ve PLS monitörlere nazaran daha az renk canlılığı, daha düşük görüş açısı imkânlarıyla gelir. Buna karşın IPS ve PLS yapılı monitörlere göre çok daha düşük tepki süreleri dolayısıyla profesyonel oyuncular tarafından tercih edilebilir. Dokunmatik ekranlı LCD monitörler, kullanılan işletim sistemlerinin dokunmatik desteğini yaygınlaştırmasıyla daha çok kullanıcıya ulaşmaya başladı. Bilgisayarda yapılan temel işlemler, dokunmatik ekranın getirdiği bu fonksiyon ile klavye ve fare kullanılmaksızın gerçekleştirilebilir.

Monitörlerde FPS Nedir?

Saniyedeki kare sayısının İngilizce karşılığı FPS, yani Frame Per Second’dır. Ekrandaki görüntünün saniyedeki kare sayısı, sizin görüntüyü akıcı olarak algılamanızı etkiler. Örneğin, oynadığınız bir araba yarışı oyununun saniyedeki kare sayısı 15 ise bu oyundan herhangi bir şekilde keyif almazsınız. Zira insan gözü için kabul edilebilir sınır saniyede 30 karedir ki bu sayı, gerek sinemada gerekse evde izlenen filmlerdeki ortalama kare sayısına denk gelir. Bu sayıdaki görüntüler, beyin tarafından akıcı olarak değerlendirilir ve yorumlanır. Saniyede 60 kare ise beynin tam akıcı olarak nitelendirdiği görüntü sayısıdır. Aynı yarış oyununu saniyede sabit 60 kare ile oynadığınız zaman kendinizi gerçekten o oyunun içindeymiş gibi hissedebilirsiniz.

Ekran kartı üreticilerinden NVIDIA’nın geliştirdiği G-SYNC ve AMD’nin geliştirdiği FreeSync teknolojileri ile çok yüksek hızda tazeleme hızına sahip olan monitörlerle, oyun deneyimi çok daha üst noktalara taşınabilir. Bu teknolojiler, oyun içerisinden ya da ekran kartı yazılımından aktif edilen Dikey Senkronizasyon özelliğini açma neticesinde yaşanabilecek performans kaybını minimize etmek, aynı zamanda bu özelliği açmaksızın yırtılma efekti olarak nitelenen görüntü bozulmasını ortadan kaldırabilmek amacıyla ortaya konmuştur. Her iki teknoloji de senkron görüntüler oluşturarak, görüntüyü mükemmel biçimde görmenizi sağlar.

Monitör

Teknolojiye en iyi ayak uyduran ve çoğu zaman, görüntü alanındaki teknolojik yeniliklerin öncelikli boy gösterdiği bilgisayar çevre birimlerinin başında, monitör modelleri geliyor. İlk örnekleri, tüplü televizyonlara benzeyen ve CRT teknolojisini kullanan ürünler, 1990’ların başında LCD teknolojisinin gelişmesi ve yaygınlık kazanmasıyla daha kompakt ölçülere kavuşuyor. Başlarda, görüntü kalitesi bakımından CRT monitörlerin çok gerisinde olan fakat aradaki farkı, geçen yıllar içerisinde kapatıp çok daha başka teknolojilerle donatılan monitör çeşitleri, dijital içerik üretimi ve tüketiminin vazgeçilmez bir parçası hâline geliyor. Kullanım alanlarından panel tiplerine, ekran genişliklerinden tazeleme hızlarına kadar pek çok parametre çerçevesinde farklı kategorilerde değerlendirilen modeller, ergonomik yönden de büyük çeşitlilik gösteriyor. Ofis çalışanları, ev kullanıcıları, profesyonel oyuncular, görsel temelli dijital içerik üreticileri, kendilerine uygun çözümleri bulabiliyor. Gereksinimlerinize uygun monitörleri satın alabilmeniz için üretilen modellerin, hangi tür kullanıcılara hitap ettiği ve beraberinde getirdiği teknolojiler gibi temel bilgileri öğrenmeniz, satın alım sürecinde yararınıza olabiliyor.

Monitörlerin Panel Teknolojileri Model Seçiminde Etkili

Son yıllarda, OLED türü paneller haricindeki bütün paneller, LCD temeline dayanıyor. Her bir panel tipinin görüntü oluşturma süreçleri benzerlik gösterse de ortaya çıkan görüntülerin kalitesi, renk başarımı ve diğer değişkenler, büyük farklılık arz edebiliyor. Bu noktada, hangi tip panelin, ne gibi özelliklere sahip olduğunu bilmeniz önem kazanıyor. Uzun yıllardır, teknoloji sektöründe varlığını sürdüren TN, başlarda profesyonellere hitap eden ürünlerde kendine yer bulan IPS, IPS’in türevleri olan PLS ve AHVA, IPS’in rakibi olarak çıkan VA ve akıllı cep telefonlarının yanı sıra üst segment televizyonlarda görülen OLED, monitör panel tiplerini temsil ediyor. Bahse konu panel tiplerinin her birinin kendine özgü pozitif ve negatif yönleri bulunmakla birlikte, görüntü teknolojilerinin hiçbir zaman yerinde durmaması ve hemen her sene, ilgili teknolojilere gelen yeniliklerle söz konusu negatif yönlerin törpülenmesi ya da tamamen ortadan kaldırılması mümkün olabiliyor.

Oyun Tutkunlarının Favorisi: TN Panelli Monitörler

2000’li yılların başlarından itibaren CRT yapısındaki monitörlerini değiştirmek isteyen teknoloji tutkunlarının öncelikli tercihi olan LCD monitörler, TN panel kullanıyor. Eskiden bu yana üretim maliyetlerinin epey düşük olması nedeniyle monitör üreticilerinin, piyasaya ağırlıklı olarak çıkardıkları TN panelli monitör modelleri, görüntü oluşturma konusunda başarılı sayılsa da ortaya konan görüntünün kalitesi, her zaman çok iyi olmuyor. Zira renkleri doğru şekilde oluşturma noktasında ideal seviyeden uzakta olan TN panelli monitörler, görüş açısı konusunda da benzeri bir talihsizliği kullanıcılara yaşatabiliyor. Oldukça dar görüş açıları sunan TN panelli monitörlere yatay ya da dikey düzlemden geniş açıyla baktığınızda, görüntüyü olması gerektiği şekilde görebilmeniz zorlaşıyor. Bunun başlıca sebebini ise TN teknolojisinin kendisi oluyor; zira bugün, iyi görüntü sunduğu konusunda hemfikir olunan 8-bit’lik panellerin aksine TN paneller 6-bit seviyesinde derinlik sunuyor. Bu durumu, FRC yöntemiyle telafi etmeye çalışan TN paneller, doğal 8 veya 10-bit’lik panellerle kıyaslanmayacak seviyede bir görüntü üretiyor.

Ne var ki TN panelli monitör modelleri, görüntü kalitesi ve görüş açısı konusunda standartları belirli oranda yakalayabilse de sunduğu imkânlar nedeniyle başta oyun tutkunları olmak üzere tüm bilgisayar kullanıcılarının tercih ettiği ürünler arasında yer alıyor. TN panelli monitörleri, genel kullanıcı kitlesinin seçmesinin temel sebebi, ilgili ürünlerin oldukça erişilebilir aralıklarda bulunmasına dayanıyor. Ekran genişliği artış gösterse ve bağlantı noktaları çeşitlilik sergilese de TN panelli monitörler uygun sayılabilecek fiyatlar üzerinden teknoloji meraklılarıyla buluşuyor. Oyun tutkunlarının TN panelli monitörlere yönelmesinin altında ise oyunculara özel hazırlanan ürünlerin ekran tazeleme hızları ve tepki sürelerinin, kusursuz bir oyun tecrübesi yaşatması yatıyor. Güçlü bilgisayar donanım bileşenlerine ve özellikle yüksek performanslı ekran kartlarına sahip oyun tutkunları, Full HD (1920 x 1080 piksel) çözünürlükte; 144, 165 ve 240 Hz gibi yüksek ekran yenileme hızları eşliğinde oyun oynamayı isteyebiliyor. Onları, rakipleri karşısında avantajlı hâle getirecek bu tazeleme hızlarını ise oyunculara özel TN panelli gaming monitör çeşitleri sağlayabiliyor.

Hem Oyuncuların Hem Profesyonellerin Tercihi: IPS Monitörler

TN panelli monitör modellerinin görüntü kalitesi cephesinde CRT monitörlerin yerini dolduramayacağı öngörülerek ve yine TN panelli monitörlerin, negatif yönleri göz önüne alınarak tasarlanan IPS paneller, çalışma prensibi bakımından TN’lerle benzerlik gösteriyor. Fakat bu tür panellerde, ışık bozulmasının önüne geçilebilmesi için birtakım yapısal farklılıklar bulunuyor. IPS monitörlerin, TN’lerden en önemli farkı ise renk derinliği ve doğruluğu oluyor. Genel itibarıyla 8-bit seviyesinde olan IPS panelli monitörlerin profesyonellere hitap eden modellerinde 10-bit’lik panellere yer verilebiliyor. Bu sayede renk doğruluğu konusunda hassas olan kullanıcılar, ekranda gördükleri ile fiziksel çıktılar arasında herhangi bir fark bulamıyor. Bu da profesyonel olarak tasarımla ilgilenenlerin lehine oluyor. Fabrikadan çıkarken önceden kalibre edilerek kutulanan profesyonel seviye IPS monitörler, gerek görüldüğü takdirde haricen alınabilen veya seçilen ürüne göre kutu içerisinden çıkan kalibrasyon cihazlarıyla kalibre edilebiliyor. Böylece profesyoneller, renk ve parlaklık gibi değerleri olması gerektiği hâliyle görüntüleyebiliyor.

IPS tarafında kullanıcıların da tercih nedenleri arasında yer alan özelliklerden biri, geniş görüş açısı oluyor. Yanlardan, üstten ve alttan baktığınızda gördüğünüz görüntü, ekranın tam karşısında baktığınız görüntüyle hemen hemen aynı kalitede oluyor. Özellikle işi ya da hobisi gereği geniş ekranlı monitör kullanmak isteyen kullanıcıların beğenecekleri bu özellik, IPS panelli monitörlerin, standart teknik yeterliliklerinden biri oluyor ve piyasadaki tüm IPS monitörler, 178 derecelik görüş açısı sağlayabiliyor. Bunun yanında, TN paneli ekranlarda, ekrana parmakla dokunma neticesinde kısa süreliğine gerçekleşen görüntü bozulmaları da IPS monitörlerde ortaya çıkmıyor. Bu sayede hem genel kullanıma yönelik dokunmatik destekli IPS monitörler üretilebiliyor. Bilhassa PC’lerde kullanılan yeni nesil işletim sistemlerinin dokunmatik desteğinin gelişmesi, bilgisayardaki çalışmalarını klavye ve fareye bağımlı kalmadan sürdürmek isteyen teknoloji meraklılarının ve profesyonellerin, dokunmatik destekli IPS monitörlere yönelmesine zemin hazırlıyor.

Geçmiş yıllarda IPS panelli monitörlerin, TN monitörler karşısında birtakım dezavantajları bulunuyordu lakin 2010’lu yılların sonunda gerçekleşen teknoloji atılımları sayesinde bu dezavantajlar, birer birer ortadan kalkıyor. Kullanıcılar arasında yaygın olarak bilinen IPS dezavantajlarının başında, yüksek tepki süreleri geliyor. Özellikle, her hamlesini zaman kaybetmeden ekranda görmeyi hedefleyen ve genel itibarıyla rekabetçi oyunlarla vakit geçiren oyun tutkunlarının, IPS monitör kullanma isteklerini ertelemelerine neden olabilen bu durum, geliştirilen yeni nesil IPS monitörlerle geride bırakılıyor. Artık doğrudan doğruya oyuncular için üretilen, 1 ms seviyesinde tepki süresi ve 240 Hz seviyesinde ekran yenileme hızı sağlayabilen IPS monitörlere denk gelinebiliyor. Bunun yanında, böylesi ürünlerde oyuncuları, görüntü bakımından cezbedebilecek farklı teknolojiler de yer alabiliyor.

Genel Kullanım için İdeal: PLS ve AHVA Monitörler

Teknoloji sektörüne damgasını vuran markalardan bazıları, aynı zamanda dünyanın önde gelen panel üreticileri arasında yer alıyor. AR-GE faaliyetlerinden aldıkları güçle panel üretimine farklı boyutlar kazandırmak ve hâlihazırda sık kullanılan panellere alternatifler sunmak isteyen markalardan bazıları, IPS’e yerine PLS ve AHVA formundaki panellere imza atıyor. Pratikte IPS panellere oranla görüntü bakımından büyük farklar sunmamakla birlikte üreticiler, geliştirdikleri IPS ve AHVA panelli monitör modellerinin, daha başarılı görüntüler sunduğunu ve daha yüksek parlaklık seviyelerine sahip olduğunu belirtebiliyor. Böyle özellikler, üründen ürüne değişiklik göstermesinin yanında PLS ve AHVA paneller için çerçevesi belirlenmiş standartlar bulunmuyor. Ayrıca gerçekleştirilen incelemelerde bazı PLS monitörlerin, IPS monitörlerdeki gibi 8-bit olduğu, bazılarının ise TN monitörlere benzer şekilde 6-bit renk derinliği sunduğu ifade ediliyor. Buradan hareketle, PLS ya da AHVA panelli monitörlere yatırım yapmayı planlıyorsanız, ürünlere dair teknik özellikler tablosunu dikkatle incelemelisiniz.

Son Yılların Yeni Yıldızı: VA Panelli Monitörler

Monitör üreticilerinin, IPS panellerin yüksek tepki süresini iyileşme aşamasında ağırlık verdikleri VA paneller, TN panellerin düşük tepki süresiyle IPS panellerin görüntü kalitesini birleştiren çözümler olarak değerlendiriliyor. 8-bit renk derinliği sağlayabilmesiyle renk yelpazesi zenginleşen VA panelli monitör modelleri, teknik bakımdan farklı olsa da karakteristik açıdan IPS panelli monitörlere oldukça benziyor. LED aydınlatmaları oldukça efektif kullanan VA paneller, başarılı renk üretimine ek olarak multimedya ve oyun tutkunlarının önem verdikleri siyah rengin üretimi konusunda da başarılı iş çıkarıyor. Özellikle sinema filmlerini, bilgisayarınız üzerinden izlemeyi hedefliyorsanız, ekranın altında ve üstünde bulunan sinemaskop şeritleri, bu tip panele sahip monitörlerde başarılı şekilde karartılıyor. Yüksek kontrast değerlerini, oyuncuları memnun edecek seviyede ekran tazeleme hızıyla taçlandıran VA panelli monitörler, yüksek ekran yenileme hızlarından güç alarak oyun tutkunlarının 100 fps ve üstünde kare/saniye hızlarında oyun deneyimi elde edebilmelerine yardımcı oluyor. Tüm bunların yanında, VA panelli monitörlerin fiyat aralıklarının ulaşılabilir seviyede bulunması, kullanıcıların, monitör satın alımı aşamasında alışveriş listelerine VA monitörleri eklemeleri için yeterli bir gerekçe oluyor.

Hemen her panel tipinde olduğu gibi VA panellerde de birtakım dezavantajlar gözlemlenebiliyor. TN panellerin, düşük görüş açılı olması durumu, birçok VA panelli monitörde de ortaya çıkabiliyor. Bu noktada VA panelli monitör modelleri, profesyonel kullanım için uygun olmaktan uzak bir profil sergiliyor. Ancak arzu eden kullanıcılar, bu tür monitörleri, günlük kullanım, multimedya takibi gibi amaçlarla rahatlıkla değerlendirebiliyor. VA panelli monitör çeşitlerinin bir diğer dezavantajı ise açık renkli görüntülerden koyu renkli görüntülere geçerken tecrübe edilebilen bulanıklık olarak sayılıyor. Panellerin yüksek tepki sürelerinden kaynaklanan bu durumun önüne VA panelli monitör üreticileri, daha düşük tepki süreli çözümlerle geçebiliyor. Şayet böyle ürünleri, oyun seanslarınızda kullanmak üzere almayı düşünüyorsanız, monitörlerin çözünürlük, ekran genişliği ve benzeri teknik ayrıntılarının yanında tepki sürelerine dair ayrıntıları da öğrenmeniz yararlı olabiliyor.

Yaygınlaşması, Dengeleri Değiştirecek: OLED Panelli Monitörler

Akıllı cep telefonlarında ve tabletlerde uzun yıllardır kullanılan, amiral gemisi sınıfı televizyon modellerinde ise yeni yeni yaygınlaşmaya başlayan OLED ekranlar, teknoloji markalarının yenilikçilik adımları sayesinde yavaş yavaş monitör modellerinde yer almaya başlıyor. Renk üretiminden LED aydınlatmalarını kullanımına kadar birçok yönden standart panellerden ayrılan OLED paneller, arkadan aydınlatma prensibine göre çalışan LCD tabanlı ekranlardan farklı olarak her bir pikseli tek tek yönetebiliyor. Bu sayede ekrana yönlendirilen görüntü bilgisinde hangi piksele hangi renk denk geliyorsa, panel o renkleri etkinleştiriyor. Hatta renk bulunmaması ve karanlık kalması gereken alanlar da bağımsız piksel yönetimi sayesinde tamamen söndürülerek ekranda mutlak karanlık ve gerçek siyah oluşturulabiliyor. Örneğin zifiri karanlık içeren bir sahnede çalıştırılarak yerdeki çimenlere tutulan fenerin gerçekte yarattığı etki ve aydınlatılmayan alanların tamamen karanlık kalması, OLED panelli monitörlerde kusursuz şekilde hazırlanabiliyor. Bu tip bir kullanım, multimedya içeriklerinin takibini ve dijital oyun seanslarını daha keyifli hâle getiriyor.

En Boy Oranı ve Ekran Genişliği Kullanım Deneyiminizi Etkiliyor

CRT yapısındaki monitör modellerinin piyasadaki hâkimiyetiyle hayatınıza giren 4:3 en boy oranı, LCD ekranların yaygınlaşmasıyla birlikte yerini 16:9 en boy oranına bırakıyor. 2000’li yılların başlarında, genel kullanıma yönelik olarak bazı markaların 16:10 en boy oranlı monitör çeşitleri geliştirilse de baskın şekilde kullanılan monitörlerin geneli, 16:9 en boy oranlarını kullanmaya devam ediyor. Fakat zaman içerisinde farklı kullanım senaryolarının ortaya çıkması, daha önceleri çoklu monitör kurulumlarıyla çalışan profesyonellerin tek monitöre geçiş yapma istekleri, benzer şekilde oyuncuların daha geniş ekranlı monitör arayışları, gerek fiziksel bakımdan gerekse görüntü en boy oranlarıyla daha önce benzerine rastlanmamış ürünlerin piyasaya girmesini mümkün kılıyor. Sinema filmlerini, benzersiz bir tecrübeye dönüştürmek isteyenlerin yöneldikleri 21:9 en boy oranlı monitörler, simülasyon türü oyunlarla zaman geçirenlerin çoklu monitör kurulumlarını emekliye ayırmalarını sağlayan 32:9 en boy oranlı çözümler, standart 16:9 monitörlere başarılı birer alternatif hâline geliyor. Böylesi modeller, en yeni görüntü teknolojilerini beraberinde getirmesi sayesinde yalnızca dijital içerik tüketiminde değil video düzenleme, müzik prodüksiyonu gibi pek çok alanda görev üstlenebiliyor.

Farklılaşan en boy oranları, monitörlerin ekran genişliğini de doğrudan doğruya etkiliyor. Alışıldık formda üretilen 16:9 en boy oranlı monitörler 18,5 inç genişlikten 65 inçe kadar uzanıyor. 21:9 ve 32:9 en boy oranlı çözümler ise 34, 38, 49 inç gibi oldukça geniş formda üretiliyor. Eğer bu tür ürünlere yatırım yapmayı planlıyorsanız, monitör konumlandıracağınız alanı önceden belirlemeniz ve monitöre, hangi mesafeden bakacağınızı ayarlamanız gerekiyor. Aksi durumda multimedya içerik izleme süreçlerinde ve oyun seanslarında, gözlerinizle takip etmeniz gereken ekran yüzeyini, başınızı çevirerek görüntülemek durumunda kalmanız ihtimali su yüzüne çıkabiliyor. Ancak ultra geniş olarak nitelendirilen böylesi modelleri, prodüksiyon ve benzeri, profesyonel işlemlerde kullanmayı planlıyorsanız, monitöre olan mesafeniz sizin çalışma tarzınızla ilgili hâle geliyor.

Ekran Çözünürlüğü Monitör Seçiminde Oldukça Etkili

Teknoloji tutkunları, haklı olarak yatırım yapacakları monitörün, en iyi görüntü kalitesini sunmasını ve mümkün olan en yüksek çözünürlüğü kendilerine sunmasını bekliyor. Fakat düşünce bakımından olumlu olan bu beklenti, pratikte dezavantajlı noktalara sahip olabiliyor. Masaüstü kullanımında yüksek çözünürlük, kullanıcılar için daha fazla değerlendirilebilir alan anlamına geliyor fakat iş, oyun oynamaya geldiğinde devreye, ekran çözünürlüğü haricinde dikkate alınması gereken parametreler giriyor. Bu parametrelerin ilk sırasında ise grafik işlem gücü, diğer bir deyişle ekran kartı ya da grafik işlemcileri yer alıyor.

Ekran kartlarına hayat veren grafik işlem birimlerini üreten şirketler, ilgili grafik işlemcilerini, performanslarına göre sınıflandırarak kullanıcıların beğenisine sunuyor. Erişilebilir fiyatlarda yer alan grafik işlemcileri, dolayısıyla ekran kartları, oyunları yüksek çözünürlükte oynamak isteyen kullanıcılar için tercih edilebilir çözümler olmuyor. Ama aynı ürünler, masaüstü kullanımlarında, tatmin edici bir performans sergileyebiliyor. Öte yandan daha yüksek fiyat aralıklarında bulunan ekran kartlarının nefesi ise güncel çözünürlüklerde oyun çalıştırmaya yetmekle birlikte daha yüksek çözünürlükler için de uygunluk gösterebiliyor. Bu veriler ışığında, monitörlerin yüksek ekran çözünürlüğü sunması beklenirken sahip olunan donanım bileşenlerinin, özellikle de ekran kartlarının performanslarının mutlak suretle dikkate alınması gerekiyor. Bu aşamada, kullanıcıların aklına, monitörün çözünürlüğünü değiştirerek kullanma gibi bir yöntem gelse de LCD monitörlerin, kendilerine özgü doğal çözünürlükleri olduğu için çözünürlük değişim işlemlerinde elde edilen görüntü kalitesi, doğal çözünürlüğün sunduğu görüntü kalitesinden çok daha düşük oluyor. Kısacası, monitörü özel durumlar haricinde kendi çözünürlüğünde kullanmak gerekiyor.

2010’lu yılların başlarından bu yana Full HD (1920 x 1080 piksel) çözünürlüklü monitör modelleri, piyasada kendine ciddi bir yer ediniyor. Hem genel kullanım süreçlerinde hem de oyunculuk açısından yeterli kabul edilen bu çözünürlük, 32 inçe kadar genişlikteki ekranlara sahip monitörlerde kullanılıyor. Oyunlarda etkileyici bir keskinlik sunan bu çözünürlük yine de üç boyutlu oyunlarda köşe yumuşatma özelliklerinin etkinleştirilmesini gerektirebiliyor. Masaüstü üretkenliğinizi artırmak ve oyunlarda daha keskin görüntüler elde etmeyi hedefliyorsanız, WQHD (2560 x 1440 piksel) çözünürlüklü monitör modelleri sizleri bekliyor. Ekran genişlikleri 27 inçten başlayan ürünler, keskinlik konusunda oldukça başarılı bir performans sergiliyor ve oyunlarda, köşe yumuşatma özelliklerini daha seyrek kullanmanızı sağlayabiliyor. Ekran yüzeyindeki artan piksel sayısının avantajları, günlük kullanımınızı olumlu yönde etkiliyor. Ancak oyun seanslarında bu çözünürlükte görüntüler üretebilecek ekran kartınızın orta ve üst segmentte yer alması gerekiyor. Popüler oyunlar, düşük performanslı ekran kartlarıyla, WQHD çözünürlükte daha yavaş çalışabiliyor. Bu yavaşlık ise saniyedeki kare oranının düşük kalmasından ileri geliyor.

Aynı anda farklı programlarla çalışmayı hedefliyor, masaüstünüzü çok sayıda pencereyle donatarak çalışmalarınızı verimli şekilde sürdürmeyi planlıyorsanız, 4K (3840 x 2160 piksel) çözünürlüklü ve nispeten geniş ekranlı monitör modelleri, beklentilerinizi rahatlıkla karşılıyor. Full HD çözünürlüğün tam dört katı oranında piksel sayısına sahip olan 4K çözünürlüklü monitörler, oyunlarda, WQHD çözünürlüklü monitörlerdeki gibi oldukça yüksek performanslı ekran kartlarına ihtiyaç duyuyor. Tabii yalnızca masaüstü uygulamalarında bu çözünürlükten yararlanmayı düşünüyorsanız, ekran kartı başarımı göz ardı edilebiliyor.

Ekran Tazeleme Oranları Oyuncuların Dikkat Ettikleri Özelliklerden

Dijital oyunlarla zaman geçiren oyun tutkunları, üç boyutlu oyunları, mümkün olan en yüksek tazeleme hızlarıyla oynamayı isteyebiliyor. İnsan gözü, oyunlarda saniyede 30 kare altındaki görüntüleri akıcı olmaktan uzak, saniyede 60 kareyi ise akıcı olarak algıladığı için oyuncuların öncelikli hedefi 60 Hz tazeleme hızına sahip, düşük tepki süreli monitörler oluyor. Son yıllarda rekabetçi oyunların popülerlik kazanması ve oyuncuların rakiplerine karşı başarılı olmasında, kendi bireysel kabiliyetlerinin yanı sıra monitör özelliklerinin de etkili olduğu, yapılan testlerle kanıtlanıyor. Bu durum, 60 Hz seviyesinden daha yukarıda tazeleme hızlarına sahip monitörlerin oyuncular için daha önemli hâle gelmesini sağlıyor. Bugün, oyun tutkunları için geliştirilen monitörlerin ekran tazeleme hızları; 75, 120, 144, 165, 240 hatta 360 Hz düzeyinde seyrediyor. Artan yenileme hızı, oyuncuların hem kendi hamlelerini hem de rakiplerinin konumlarını, anında ekranda görebilmelerine yardımcı olurken son derece akıcı bir oyun deneyimi de yaşayabilmelerine imkân tanıyor.

NVIDIA tabanlı ekran kartı kullanıyorum ama satın almayı düşündüğüm monitörde FreeSync teknolojisi var; bu özellikten yararlanabilir miyim?

NVIDIA, geliştirdiği ekran kartlarını, Adaptive Sync teknolojisi ile 2019 yılından itibaren FreeSync teknolojili monitörlerle uyumlu hâle getirdiği için ilgili teknolojiden yararlanabilirsiniz.

Günün ilerleyen saatlerine kadar ekran karşısında çalışıyorum, haricî bir yazılım kullanmadan ekrandan gelen mavi ışıkları engelleyebilir miyim?

Yeni nesil monitör modellerinin tamamında mavi ışık filtresi bulunuyor; bu özelliği etkinleştirerek gözlerinizin yorulmasını engelleyebilirsiniz.

Almayı düşündüğüm monitör Full HD çözünürlüğe ve 60 Hz yenileme hızına sahip. Kurulum esnasında monitörü, ekran kartımdaki HDMI portuna veya DisplayPort’a takmam, görüntü kalitesini etkiler mi?

Her iki bağlantı noktası arasındaki fark, çözünürlük ve ekran tazeleme hızları arttığında ortaya çıktığı için Full HD/60 Hz formundaki bir monitörde görüntü kalitesi herhangi bir şekilde etkilenmez.

ARA
Loading interface...
Loading interface...
Loading interface...

Monitör Fiyatları

Led Monitörler
IPS Monitörler
Dokunmatik Lcd Monitörler
PLS Monitörler
27 inç
32 inç
24 inç
31,5 inç
34 inç
23,8 inç
24,5 inç
23,6 inç
49 inç
21,5 inç
23,5 inç
35 inç
28 inç
29 inç
14 inç
15,6 inç
17 inç
17,3 inç
18,5 inç
19 inç
144 Hz
165 Hz
240 Hz
170 Hz
280 Hz
75 Hz
360 Hz
120 Hz
200 Hz
180 Hz
100 Hz
72 Hz
65 Hz
60 Hz
160 Hz
2560 x 1440
3840 x 2160
1920 x 1080
3440 x 1440
2560 x 1600
5120 x 2160
2560 x 1080
1366 x 768
1920 x 1200
1280 x 1024
1600 x 900
1440 x 900
1360 x 768
Full HD (1920 x 1080)
1680 x 1050
5120 x 1440
800 x 600
3840 x 1080
3840 x 2560
1 ms
0,5 ms
2 ms
3 ms
4 ms
5 ms
6 ms
7 ms
8 ms
10 ms
12 ms
14 ms
6,5 ms
9 ms
IPS
VA
TN
TFT-LCD
A-MVA
MVA
PLS
AH IPS
PVA
Rapid IPS
Var
Yok
FreeSync
Yok
GSync
Adaptive
FreeSync Premium
FreeSync 2
G-SYNC
GSync HDR
Var
1
Yok
Var
Konumseçilmedi
Ekran Boyutu